Trung Học Chợ Lách

Cổ Thi : TƯ BIÊN Lý Bạch

Ngày đăng: 06/09/2025, 4:40 chiều, ý kiến phản hồi (0)
 
                              Inline image
      Đây là bài thất ngôn cổ thi của Thi Tiên Lý Bạch, làm vào năm Thiên Bảo thứ 2 đời Đường Huyền Tông. Bài thơ gồm có 6 câu 42 chữ, tả lại lòng tưởng nhớ của một cô phụ đất Tần (Tràng An) nhớ về vùng biên tái xa xôi, nơi mà người chinh phu chinh chiến lâu ngày vẫn chưa trở lại. Nhớ thương trong nỗi niềm tuyệt vọng vì cũng tuyệt luôn cả đường giao thông và thư tín !
                 思邊                               TƯ BIÊN
         去 年 何 時 君 別 妾 ?    Khứ niên hà thời quân biệt thiếp ?
         南 園 綠 草 飛 蝴 蝶.     Nam viên lục thảo phi hồ điệp.
         今 歲 何 時 妾 憶 君 ?    Kim tuế hà thời thiếp ức quân ?
         西 山 白 雪 暗 秦 雲.     Tây sơn bạch tuyết ám Tần vân.
         玉 關 去 此 三 千 里,     Ngọc quan khứ thử tam thiên lý,
         欲 寄 音 書 那 可 聞。    Dục ký âm thư nả khả văn.
                               李白                                       Lý Bạch
                  Inline image
* Chú thích :
    – HÀ THỜI 何 時 là Nghi vấn tự, có nghĩa :Khi nào, Lúc nào ?…
    – NAM VIÊN 南 園 là từ phiếm chỉ, chỉ chung về các khu vườn cỏ, vườn hoa…
    – LỤC THẢO PHI HỒ ĐIỆP 綠 草 飛 蝴 蝶 là Bướm bay trên thảm cỏ xanh; ý chỉ “Mùa Xuân”.
    – TÂY SƠN 西 山 là Núi Tây, chỉ vùng cao nguyên Thanh Tạng của nước Thổ Phồn ngày xưa, với quanh năm tuyết phủ.
    – TẦN VÂN 秦 雲 là Mây ở đất Tần, Tần là đất của vùng Thiểm Tây, nơi có kinh đô Tràng An, mà cũng là nơi của người chinh phụ đang ở.
    – NGỌC QUAN 玉 關 là Ngọc Môn Quan, cửa ải thông về hướng Tây bắc nằm ở biên tái tỉnh Cam Túc, là cửa ải nối liền với vùng Tây vực.
    – Câu cuối : DỤC KÝ ÂM THƯ 欲 寄 音 書 là Muốn gởi thư hay nhắn tin…NẢ KHẢ VĂN 那 可 聞 là Điều đó làm sao mà nghe thấy được !? (Là Không thể có được!).
* Nghĩa Bài Thơ :
                       NHỚ VỀ VÙNG BIÊN TÁI
        Năm trước, lúc nào thì chàng rời xa thiếp ? Đó là lúc bướm trong vườn đang bay lượn trên thảm cỏ xanh ! (là mùa xuân).
        Năm nay, lúc nào thì thiếp đang nhớ chàng đây ? Chính là lúc mùa đông, khi tuyết trắng ở các dãy núi tây đang che mờ cả mây của đất Tần (là đất Tràng An mà thiếp đang ở đây).
        Từ đây đến Ngọc Môn Quan phải mất ba ngàn dặm đường, nên muốn nhắn tin hay gởi thư đều không thể được gì cả ! (Vì có ai đi đến đó đâu mà gửi thư hay nhắn tin ! Cho nên đành nhớ thương trong đau buồn tuyệt vọng mà thôi !).
* Diễn Nôm :
                             TƯ BIÊN
 
               Inline image
 
               Năm trước khi nào chàng biệt thiếp ?
               Vườn nam cỏ biếc bướm vờn bay.
               Năm nay lúc nào thiếp nhớ chàng ?
               Núi Tây tuyết trắng mờ Tràng An.
               Ngọc Môn Quan cách ba ngàn dặm,
               Thư từ tin nhắn chẳng ai kham !
     Lục bát :
               Chia tay năm trước tiễn chàng,
               Xuân tươi cỏ biếc bướm vàng lượn bay.
               Năm nay đông đến nhớ ai…
               Đất Tần mây phủ núi Tây lạnh lùng.
               Ngọc Môn Quan cách nghìn trùng,
               Tin thư vắng bặt não nùng lòng đây !
                                                    

Hẹn bài dịch tới !

                                                                                          杜紹德

                                                                                       Đỗ Chiêu Đức

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Các bài liên quan

unnamed
Giai Thoại văn Chương:  Người chồng khóc vợ chân tình nhất
NGUYÊN CHẨN 元稹 (779-831) tự là Vi Chi 微之 , biệt hiệu là Uy Minh 威明, người đất Lạc Dương Hà Nam, là thi...
Xem tiếp...
7213
Góc Việt Thi : TẾT ĐOAN NGỌ đọc thơ PHẠM NGUYỄN DU
Ai cũng biết NGUYỄN DU 阮攸 (1766-1820) tác giả của Truyện Kiều được người Việt kính trọng và tôn xưng...
Xem tiếp...
hai sen
Góc Việt Thi :  MƠ ĐƯỢC HÁI SEN của NGUYỄN DU 
            Trong “Nam Trung Tạp ngâm 南中雜吟” của cụ Nguyễn Du 阮攸, ghi lại tất cả những...
Xem tiếp...

Các bài viết mới khác

My dung
CHÚC MỪNG SINH NHẬT LÊ MỸ DUNG
Ngày 25/6 là sinh nhật Lê Mỹ Dung, CHS trung học Chợ Lách, hiện nay chị định cư ở Hoa Kỳ nhưng vẫn thường...
h1 b
LỄ AN TÁNG TRO CỐT THẦY ĐÀO HỮU NGẠN
Ngày 23/6/2026, gia đình thầy Đào Hữu Ngạn đã làm lễ an táng tro cốt thầy tại xã Phú Phụng, Vĩnh Long....
unnamed
Giai Thoại văn Chương:  Người chồng khóc vợ chân tình nhất
NGUYÊN CHẨN 元稹 (779-831) tự là Vi Chi 微之 , biệt hiệu là Uy Minh 威明, người đất Lạc Dương Hà Nam, là thi...
h2
CHỢ CHI LĂNG VÀ QUÁN XÁ
Phường Chi Lăng, tỉnh An Giang xa xưa là vùng đất Chân Sum (*) của người Khmer, được vua Ang Chan II...
7213
Góc Việt Thi : TẾT ĐOAN NGỌ đọc thơ PHẠM NGUYỄN DU
Ai cũng biết NGUYỄN DU 阮攸 (1766-1820) tác giả của Truyện Kiều được người Việt kính trọng và tôn xưng...

LỜI DẪN

Tin nhà

hop 2
HOP MẶT ĐỒNG HƯƠNG KHU VỰC CHỢ LÁCH TẠI TP.HCM
H1A
GẶP VĂN NĂNG Ở GÒ VẤP
h1a
HOP LỚP LÃO SINH TH CHỢ LÁCH
Bình luận nhiều trong tuần
  • None found
Tác giả
Thống kê
Số người online: 5
Lượt truy cập: